>> Toutes les rubriques <<
· A l'entorn d'Arantxa (2)
· A prepaus d'aqueste blòg (1)
· Actualitat (5)
· Dictatura "psi" (7)
· Lecturas (1)
· Lingüistica occitana (5)
· Lo Brut e la Furor (4)
· Politica generau (6)
· Racisme (2)
los qui matan inocents (quinas que sian la lor apartenenças lingüistica, etnica, religiosa o sèi pas de qué) s...
(Voir la suite)
Par joan.peiroton, le 15.08.2009
mercés peus tons explics.
qu'a urí hèra a díser enqüèra, e tu tanben solide. se n'ès d'acòrd, que't prepaus...
(Voir la suite)
Par Administrator, le 03.06.2009
l'esper qu'èi de véder qu'eth islam accepta ua critica de l'interior que non vién nat peth moment com era c...
(Voir la suite)
Par castetarbés, le 03.06.2009
responsa a castetarbés.
qu'ei extraordinari de véder qu'avem en occident tantes de bons coneishedors de l'...
(Voir la suite)
Par Administrator, le 02.06.2009
un islam que considera que eths crestians e son "associators" e eths judius e "son moninas e pòrcs" , ua relig...
(Voir la suite)
Par castetarbés, le 02.06.2009
bon, qu'ei la mei bona pròva qu'as tustat acerà on e calè. just e hòrt. ...
(Voir la suite)
Par joan.peiroton, le 26.05.2009
lo mot flor non seré pas un dangerós occitanisme que caleré remplaçar a tot hòrt per lo nòste beròi eslor o hl...
(Voir la suite)
Par Joan Peiroton, le 22.02.2009
pèir, ne te n'anes pas tròp luenh totun :) lo país qu'a besonh de totas las hemnas e tots los òmis de bona vol...
(Voir la suite)
Par diaperdia, le 15.01.2009
l'espudiment deus francismes : malautia vergonhosa de l'occitanisme.
que vau har quauquas refleccions, qu'an...
(Voir la suite)
Par Pèir Morà, le 15.01.2009
adishatz,
que compreni eths que assajan d'espudir eths francismes. que cau parlar eth mes beroi occitan pos...
(Voir la suite)
Par gat-esquirò, le 13.01.2009
· Moonlight Shadow
· Dialògue enter islam e cristianisme
· Dètz vertats desagradivas sus la Bòsnia
· Purificacion lingüistica en Occitania
· La navèra tèsi gasconista
· Islam e democracia
· "Arantxa" declarada politicament incorrècta
· Lo Brut e la Furor
· Un beròi roman de Robèrt Lafònt
· Ceaușescu que seré podut estar un lingüista occitan
· Entaus qui creden que los Hrairs musulmans e Al Qaida e son de la medisha husta...
· Psicanalisi de pacotilha
· Hiltzori
· Aqueste blòg e l'occitanisme
· Lo bearnisme-gasconisme: ua "majoritat silenciosa"... plan minoritària!
Date de création : 27.05.2007
Dernière mise à jour :
26.09.2009
34
articles
· blogzone, l'annuari deus blògs
· wikipèdia en lenga nosta!
· lo site de magdalenat, ua cantaira qui luta contra la mucoviscidòsi
· lo blòg de joan deu peiroton
Lo bon calcul de Livni
Publié le 01/03/2009 à 12:00 par diaperdia
Ua coalicion Likod - Kadima - Yisrael Beitenu qu'auré assegurat a Netanyahu 70 siètis a la Knesset (la majoritat qu'ei a 61).
Tzipi Livni qu'a hicat ua condicion, que Netanyahu e declarèsse lo son sostien a la "solucion deus dus Estats", l'Estat d'Israèl e un Estat palestinian, com via entà la resolucion deu conflicte dab los palestinians.
Netanyahu - e qu'èra de véder - qu'a refusat. Entà formar lo son govèrn qu'ei ara obligat de formar ua coalicion dab - en mei de Yisrael Beitenu - lo partit ultraortodòxe Shas (11 siètis e tres petits partits de l'extrèma-dreta religiosa (12 siètis en tot). Los observators que predisen qu'aquera coalicion e serà hèra inestabla: enter los religiós deu Shas o autes e lo laïc Avigdor Lieberman, que i a hèra de punts de desacòrd, e d'oposicion tanben. Pendent la campanha electorau, lo rabbin qui hè lo gavidaire espirituau deu Shas que qualifiquè a Avigdor Lieberman de "Satan".
De mei, dens lo navèth contèxte internacionau, dab ua administracion americana qui's va amuishar, ce'ns disen, hèra mei exigenta entà israèl suu dossièr palestinian, Netanyahu que va chanquejar sus la scèna internacionau.
Que'm sembla que vau miélher deishar la dreta qui sauneja enqüèra d"'Eretz Israel" empataligà's dens las soas posicions au dia de uei anacronicas. A prumèra vista, qu'ei enqüèra temps perdut entà la patz, mes a tèrmi miejancèr la mauescaduda predictibla, assegurada, deu govèrn de Netanyahu, qu'ahortirà los israelians qui defenden la solucion deus dus Estats.
E los mei clars defensors d'aquera solucion, au dia de uei, ne vienen pas deu Partit laborista, gavidat per un Barak qui ne podó pas concludir la patz a Camp David en 2000, que son a Kadima - e au Meretz, solide.
Imatge: Tzipi Livni, la De Gaulle israeliana?
Aqueste blòg e l'occitanisme
Publié le 27/02/2009 à 12:00 par diaperdia
Ne poish pas, shens balançar hèra, definí'u com un "blòg occitan". Los fòrums n'an pas nada "nacionalitat". Ne sèi pas on se tròban los servidors de Centerblog, autanplan que son a Tuvalu. L'extension .oc n'existeish pas. E, enfin, se calè definir un "blòg occitan" com un fòrum redigit magement per quauqu'un qui viu en Occitania, que i a hèra de monde qui serén estonats de saber que lo lor blòg ei un blòg occitan!
Aqueste blòg n'ei pas tanpòc un blòg "occitanista", dens lo sens on seguiré ua linha ideologica precisa, qui corresponderé a las orientacions de las granas organizacions culturaus occitanas, o de las petitas organizacions politicas.
Que soi occitan. E com soi patriòta, qu'èi causit, peu moment, de plaçar l'imatge deu noste drapèu sus la pagina d'arcuelh. Com patriòta, que defendi plan solide çò que crei d'estar los interès d'Occitania.
Com patriòta occitan deu XXIau sègle, que soi l'eretèr de cent cinquanta ans d'accion felibrenca e de setanta ans d'accion occitanista. O de cent e quaranta ans, respectivament, entau Bearn, on soi nascut e vivi despuish tostemps. La mea occitanitat qu'ei au delà de l'adesion a ua associacion, ua organizacion, ua "glèisa" quaus que sian. Que'm resèrvi lo dret de criticar l'occitanisme quan ne soi pas d'acòrd. Idem entau Felibritge.
Islam e democracia
Publié le 27/02/2009 à 12:00 par diaperdia
Que devi precisar que lo mot ne m'agrada pas, totun. Qu'ei tròp ligat a ua cordiòla de nocions -xenofobia, omofobia...- qui defeneishen çò qui la pensada "politicament corrècta" e deu espudir.
Alavetz, que diserèi: la critica de l'Islam qu'a pres la plaça de la critica deus arabes. Que'n vedem a fanègas, d'aqueths tipes qui n'an pas jamei ubèrt lo Coran e se permeten de jutjar ua religion de 1300 sègles d'existéncia sus la basa de comportaments radicaus e fanatics plan recents e modèrnes...
Ne defendi pas l'Islam, tanpòc. Mes que m'ei costiu d'ac precisar. Qu'ac precisi per'mor qu'ei vertat e qu'ei atau: ne defendi pas l'Islam, n'èi pas gran causa a har de l'Islam o de tau o tau religion. Aquò dit, quan defenderí l'Islam ne vei pas çò qui i auré aquiu d'escandalós.
Un deus leitmotive deus islamofòbes qu'ei aqueste: "L'Islam qu'ei incompatible dab la democracia; la pròva, ne i a pas nat país musulman democratic".
Remarca: la Palestina n'ei pas enqüèra completament un país, mes qu'ei parièr hòrt mei democratica que mantun Estat hòra deu monde musulman, per ex. que l'Etiopia, país crestian.
Segonda remarca: lo Senegal, país musulman, n'ei pas ua democracia?
Tresau remarca: quin país musulman eslejó dens las annadas 90 ua hemna entà'u governar? Lo Paquistan, dab Benazir Bhutto. La França qu'atend enqüèra.
Mes sustot, de la coïncidéncia aproximativa de l'Islam e de la manca de democracia, quin los nostes defensors de la democracia, de las Lutz e de la Rason e passan a la correlacion On ei la pròva que la manca de democracia e's deu a l'Islam, on ei lo ligam?
Lo devís que poderé estar autan boharòc com de díser: "Au sud de la Mediterranèa, ne i a pas nada democracia, çò qui pròva que la democracia ei ligada au climat."
Un psicanalista d'acòrd dab la critica de la dictatura psi
Publié le 27/02/2009 à 12:00 par diaperdia
A tot de bon, qu'ètz, cadun e cadua, ua persona de prumèra.
Se ne n'ètz pas solide, espiatz-ve dens lo miralh.
Qu'ètz lhèu con? Bahida, mes qu'ètz shens qu'aquò.
Qu'ètz lhèu cagant? Medisha responsa.
Qu'ètz lèd? Sonque entau (/entà la) qui ac ditz.
Qu'ètz isanh que hè paur? Òc ben, mes pas tot lo temps, parièr.
Qu'ètz cascant, aganit, tumhaús? Que seratz tostemps, tanben e en medish temps, auta causa. N'escotetz pas l'ideologia dominanta de la nosta societat arroganhat deu dehens per un bolhabaissa de semblapsicanalisi, quan ve shebiteja a l'aurelha que caleré que cambièssetz.
Cambiar qu'ei entaus neurotics, qu'ei entaus psicotics (disem, drin), dauvuns qu'assolidan que poderé autanplan estar entaus pervèrs.
Mes cambiar ne deu pas estar obligatòri. Refusatz lo miratge totalitari de l'èste uman perfèit dens lo quau e'ns vòu embargar la dictatura psi veïculada per la tèsi dominanta!
Siatz con, cagant, lèd, isanh, cascant, aganit e tumahús tant com ve hasca gai, au dia de uei d'estar con, cagant, lèd, isanh, cascant, aganit e tumahús qu'ei sapar ua pensada unica psi de l'ideologia dominanta, qu'ei subversiu au delà, qu'ei un acte de resisténcia, un acte de fe en l'Òmi!
La sola responsa qui èi avut qu'ei la d'un psicanalista de Brussèlas, un J. J. (deishem-lo l'anonimat qui utiliza en generau sus l'Internet). Que'm respon: "Que soi d'acòrd en plen." Qu'a plan comprés la part d'exageracion e de lirisme deu men messatge. Qu'a plan comprés, sustot, que la denóncia de la dictatura psi veïculada per l'ideologia dominanta n'ei pas, en si, ua denóncia de la psicanalisi.
Non, ne denóncii pas la psicanalisi. Non disi que ne la calha pas criticar, que n'ajan pas lo dret de la criticar. Au contra. Mes n'ei pas la tòca d'aquesta rubrica.
La navèra tèsi gasconista
Publié le 26/02/2009 à 12:00 par diaperdia
Las tèsis de Jan Lafita que son dejà de las qui's poderén criticar -e se deverén mei sovent criticar-, mes alavetz qué díser quan bèth disciple, esquematizant la prauba pensada deu mèste, escopeish sus list-oc ua senténcia com aquesta?
los occitanistas qu'an talament insistit sus l'unicitat de l'occitan (véser l'expausicion "Ua lenga, l'occitan") que las regions ne van pas comprénguer que sia necessari d'escriver lo meme texte, per exemple en Aquitània, en tres versions occitanas (gascon, lengadocian, lemosin) [...]
Ua lenga vertaderament multidialectau, aquo n'existis pas enloc dens lo monde oficiau, e pas tanpau dens lo cap de l'uman mejan. Si un dialecte vai oficiau, que vai ua lenga.
E devem pensar que l'autor d'aqueste topin de hum, qui's signa Tederic Merger, a estudiat un sarròt de situacions lingüisticas dens lo "monde oficiau" e "los èstes umans"?
La tèsi de Tederic Merger: un dialècte, quan ei escriut que's devira ua lenga.
Un contre-exemple: http://fr.wikipedia.org/wiki/Cantonais
"Le cantonais est une langue chinoise parlée particulièrement dans le sud de la Chine, dans les provinces du Guangdong et du Guangxi, à Hong-Kong et à Macao.
Pour les Chinois, le cantonais est un dialecte [...]
Il s'écrit au moyen des sinogrammes, dont un certain nombre lui sont propres et ne se retrouvent pas en mandarin"
Qu'avem donc ací ua lenga, segon los nostes critèris occidentaus, ua lenga qui s'escriu (puishqu'a sinogramas pròpis), e qui ei considerada com un dialècte. L'exacte contrari de la generalizacion esdeburiva de Mos de Merger!
Un aute contra-exemple (qu'èi shens qu'açò a har!), lo norvegian: http://fr.wikipedia.org/wiki/Norv%C3%A9gien
"Le norvégien (norsk en norvégien) est une langue germanique parlée en Norvège [...]
Le norvégien actuel comporte en réalité deux standards concurrents à l'écrit :
* le bokmål (...) élaboré pendant la longue période de domination danoise ; le bokmål est aussi connu sous la dénomination norvégien oriental ;
* le nynorsk (...) aussi connu sous la dénomination norvégien occidental.
Duas fòrmas escritaestandards, mes ua lenga, donc.
"
Un darrèr contra-exemple, qui m'ei mei familiar: lo sèrbocroat: http://fr.wikipedia.org/wiki/Serbo-croate
"L'entité linguistique désignée par le terme serbo-croate est une langue Abstand en termes de sociolinguistique, c’est-à-dire une langue dont les dialectes passés ou actuels présentent assez de traits structurels communs objectivement établis pour constituer une langue unitaire. Cependant, elle existe sous la forme de quatre langues standards : le serbe, le croate, le bosnien et le monténégrin." Donc quate fòrmas escriutas, mes ua lenga.
Que cau díser que nada d'aquera fòrma escriuta e correspond a un dialècte primari (a l'excepcion, lhèu, deu montenegrin).
Mes atencion: "le serbe, le croate, le bosnien et le monténégrin. En termes de sociolinguistique, ce sont des langues Ausbau." E qu'avem perdut a Mos de Merger en camin...
Plan solide, n'èm pas ací dens lo cas de dialèctes primaris erigits en nòrmas oficiaus. Que tornarèi donc har ua recèrca, quan me vague :)
Totun, que cau díser tanben que dens lo cas deus "estandards regionaus" prepausats per 'cí per 'quiu e mei que mei per Domergue Sumien, n'èm pas tanpòc exactament dens aqueth cas. Lo gascon escriut, per exemple, n'ei pas un dialècte primari hicat a l'escriut, qu'ei un gascon pro proteïfòrme, vertat qu'ei, mes on se coneish tostemps l'eretatge comun qui avem los gascons despuish mei de cent ans qui escrivem lo noste dialècte occitan. Ne i a pas mei arrés qui escrívia com se parla au vilatge.
Quan se coneish que i a ua grèva
Publié le 12/02/2009 à 12:00 par diaperdia
Pau, vila bearnesa e occitana
Publié le 12/02/2009 à 12:00 par diaperdia
Andreu Labarrèra ne voló pas jamei plaçar lo drapèu bearnés a la Maison Comuna. Vertat que dinc a la fin de las annadas 1990, que's vedè pòc suus lòcs publics de noste. Despuish lo darrèr Hestiv'Òc, lo drapèu bearnés qu'ei a la Maison Comuna de manièra permanenta,e lo drapèu occitan que'u hè rampèu au parat de las hèstas ligadas a la cultura de casa.
La tempèsta a Gelòs: domaus au centre vila
Publié le 25/01/2009 à 12:00 par diaperdia
Ger matin, ua branca caduda que barrava a miejas l'avienuda qui va de la plaça de la Resisténcia tà la maison comuna. Au casau deu provisor deu LP, un arbo miei cadut, tanben.
Aqueste vrèspe que's veden enqüèra domaus a l'escòla e au camping. Ací, brancas cadudas au ras deu Larèr deus Joens Tribalhadors.
Ger matin que's vedè tanben un arbo cadut suu parking deu Leclerc. Que'm parquèi au ras, per'mor deu díser bearnés: arbo cadut ne va pas càder (que'm compreni. La seguida, lhèu, la setmana qui vien).
La tempèsta a Gelòs: la rota suu terrèr de Guindalòs barrada (2)
Publié le 25/01/2009 à 12:00 par diaperdia
La tempèsta a Gelòs: la rota suu terrèr de Guindalòs barrada (1)
Publié le 25/01/2009 à 12:00 par diaperdia
DERNIERS ARTICLES :
Joseba Urkijo
26 de seteme 2009: Detenido en Llodio el ex dirigente de HB y confidente de Amedo Joseba Urkijo, 'Kinito' Fue imputado en noviembre de 2002 por pertenencia a ETA por el
Entaus qui creden que los Hrairs musulmans e Al Qaida e son de la medisha husta...
au sud de la Listra de Gaza, ndla Segon testimònis citats per l'AFP, la polícia deu Hamàs qu'auré encercat ua mosquea de Rafah une mosquée de Rafah dens la quau e s'èran
Letra de l'administrator d'aqueste blòg a Na Linhièras-Casso, maira de Pau, e responsa
Pau, le 30 juin 2009. Monsieur, J'ai pris connaissance avec une particulière attention, du courrier que vous m'avez adressé. Très attachée comme vous, à la c
Campanha internacionau entà l'arrèst de la colonizacion israeliana
http://www.avaaz.org/fr/obama_stop_settlements/?cl=249183467&v=3455 Lo devís recent deu president Obama en Egipte qu'a marcat ua etapa de compte har sus la via de
Arantxa declarada politicament incorrècta
(Susa, 1987) on, dens lo prefaci, e disè açò: "Non crei pas que tot e sia acceptable en literatura. Nosautes tanben, escrivans, que podem estar copables (e shens que d'e